کامپوزیت دندان چیست ؟ + انواع و نحوه انجام آن

کامپوزیت دندان چیست ؟ + انواع و نحوه انجام آن ، کامپوزیت روشی برای اصلاح طرح لبخند و رفع بدشکلی، بدرنگی و فاصله میان دندانها می باشد. در فرآیند کامپوزیت نیاز به تراش ندارید. فقط در حد ایجاد خراش بر روی دندان که مواد روی دندان ها خوب بچسبد. ونیر کامپوزیت دندان به لحاظ روکش گذاری روی دندان، بسیار

شبیه به لمینت دندان می باشد. اینکه کدام مورد برای زیبایی و انجام کامپوزیت انتخاب شود، لمینت سرامیکی یا کامپوزیت ونیر، به عهده خود مراجعه کننده می باشد. در نهایت تشخیص دندانپزشک با توجه به شکل دندانها، فک و رنگ پوست مراجعه کننده، می تواند پیشنهادات مناسب را در اختیار شما قرار دهد. در ادامه با کامپوزیت دندان آشنا می شویم.


کامپوزیت دندان چیست؟


با توجه به پیشرفت علم دندانپزشکی، روش‌ها و ونیرهای متنوعی برای زیباسازی ظاهر دندان‌ها ابداع شده است. یکی از ساده ‌ترین و کم‌ خرج ترین این روش‌ها ونیر کامپوزیت می باشد. کامپوزیت دندان که به باندینگ دندان نیز معروف است، یک روش خوب برای پوشش دندان شکسته یا ترک‌ خورده می باشد. از آن برای اصلاح طرح لبخند و زیباتر کردن ظاهر دندان‌ ها نیز استفاده می ‌شود. فرآیند نصب کامپوزیت دندان بسیار ساده و سریع می باشد و فقط یک جلسه زمان می ‌برد. کامپوزیت یک روش سریع، کم هزینه و زیبا، برای اصلاح طرح لبخند شما است. در نتیجه از کامپوزیت برای رفع شکستگی های جزئی و یک دست، زیبا و محکم کردن دندان ها استفاده می شود. بیشتر افراد معروفی که با چهره های زیبا و لبخند های جذاب می شناسید، از کامپوزیت های مختلف براش پوشش دندان استفاده کرده اند.

کامپوزیت دندان چیست؟


ترکیبات کامپوزیت


جنس کامپوزیت ترکیبی از نوع خاصی از پلاستیک و شیشه می‌ باشد که برای ترمیم دندان ‌های پوسیده نیز کاربرد دارد. همچنین با کامپوزیت می ‌توان روکش‌ هایی تهیه کرد که برای اصلاح ظاهر دندان‌ ها و زیباتر کردن لبخند، روی دندان‌ه ا چسبانده می‌ شود. دندان‌ها را مرتب و خوشرنگ نشان می دهد.


انواع کامپوزیت دندان


از انواع کامپوزیت دندان می ‌توان به کامپوزیت ماکروفیل، میکروفیل، هیبرید، میکرو هیبرید و نانو هیبرید اشاره کرد که در ادامه با آنها بیشتر آشنا می ‌شویم. جهت انتخاب بهترین نوع کامپوزیت دندان حتما با دندانپزشک خود مشورت کنید. با توجه به جنس دندان و حساسیت های دهانی خود، بهترین روش را از بین انواع کامپوزیت دندان انتخاب نمایید.


• کامپوزیت ماکروفیل یا درشت دانه


ذرات کامپوزیت ماکروفیل 10 تا 15 میکرومتر بزرگتر می باشد. این درشت بودن ذره‌ها، دوام و مقاومت مواد را بالا می‌ برد. ولی کار پولیش را سخت تر می‌ کند. امروزه ماکروفیل‌ها دیگر استفاده نمی ‌شوند.

کامپوزیت ماکروفیل یا درشت دانه


• کامپوزیت میکروفیل یا ریز دانه


ذرات میکروفیل کوچکتر از 100 نانومتر هستند و این موضوع انجام پولیش را بسیار راحت کرده است. اما این نوع کامپوزیت، نسبت به کامپوزیت ماکروفیل، دوام و استحکام کمتری دارد.

 کامپوزیت میکروفیل یا ریز دانه


• کامپوزیت دندان هیبرید (میکرو هیبرید و نانو هیبرید)


از لحاظ ابعادی ذرات این نوع کامپوزیت‌ها به دو دسته تقسیم می ‌شوند. بعضی در محدوده 10 تا 15 میکرومتر هستند و بعضی دیگر در محدوده 40 میکرومتر می‌ باشند. میکروهیبرید و نانو هیبریدها، هر دو در گروه کامپوزیت‌های هیبرید می ‌باشند که محدوده ذرات آن‌ها از 100 نانومتر کمتر هستند. مزیت آنها مقاومت در برابر ساییدگی و عیب آن‌ها از دست دادن زیبایی به مرور زمان می باشد.

کامپوزیت دندان هیبرید (میکرو هیبرید و نانو هیبرید)


• نانو کامپوزیت


یکی دیگر از انواع کامپوزیت‌ها، نانو کامپوزیت می باشد که اندازه ذره‌های آن 20 نانومتر است. برای رفع مشکلات کامپوزیت‌های هیبریدی استفاده می ‌شود. در برابر ساییدگی مقاومت خوبی و قابلیت پولیش خوبی دارد. برای ترمیم دندان‌های عقبی هم کاربردی مهم دارند.

نانو کامپوزیت


مزایای کامپوزیت دندان

مزایای کامپوزیت دندان


• عدم آسیب دیدن مینای دندان بعد از کامپوزیت


روکش کامپوزیت ونیر نیاز به تراش بسیار کمتری روی سطح دندان دارد. در بسیاری از موارد به تراشیدن نیازی ندارد.


• روکش های کامپوزیتی مقاومت مناسبی دارند.


بیشتر انواع مواد کامپوزیتی، فشارهای بسیاری را تحمل می‌ کنند.


• قابلیت ترمیم دارند.


پس از کامپوزیت دندان، در صورت بروز هر اتفاقی که باعث آسیب دیدن کامپوزیت شود، می توان آن را ترمیم کرد.


• ظاهری طبیعی و زیبا دارد.


کامپوزیت به دلیل تنوع در رنگ انتخابی (مانند لمینت دندان) و با انتخاب صحیح رنگ آن، ظاهری مانند دندان ‌های طبیعی دارد.


• مدت زمان کوتاهی برای نصب این روکش کامپوزیتی طول می کشد.


به دلیل عدم نیاز به تراش زیاد مینای دندان، در روش کامپوزیت روکش ها به سرعت، آماده و نصب می ‌شوند (معمولا در یک جلسه).


• قابلیت برداشتن روکش


برگشت ‌پذیر می باشد و در صورتی که مینای دندان تراش نخورده باشد، امکان برداشتن آن نیز وجود دارد.


• عدم ایجاد حساسیت بعد از نصب ونیر کامپوزیت


جنس و مواد تشکیل دهنده کامپوزیت و همچنین عدم تراش مینای دندان جهت نصب آن، باعث می شود دندان‌ها نسبت به سردی و گرمی حساس نباشند.


• مقرون به صرفه بودن کامپوزیت نسبت به لمینت


از دیگر ویژگی های کامپوزیت که باعث محبوبیت آن شده است، قیمت پایین ‌تر و نتیجه مناسب آن می باشد. به صورتی که احتمالا کمتر کسی می تواند تشخیص دهد که از روش لمینت استفاده کرده اید یا کامپوزیت.


• قابلیت اصلاح بعد از نصب


بعد از فرم دادن کامپوزیت دندان، می‌ توان طبق نظر بیمار، اصلاحات مورد نظر را انجام داد.


معایب و عوارض کامپوزیت دندان

معایب و عوارض کامپوزیت دندان


این روش نیز مانند سایر روش‌ های درمان، می‌ تواند عوارضی داشته باشد. از جمله معایب و عوارض آن می ‌توان به موارد زیر اشاره کرد:


• دوام و طول عمر کمتر کامپوزیت نسبت به لمینت


مهمترین عیب کامپوزیت، دوام و طول عمر کمتر آن نسبت به لمینت می باشد. در صورت مراقبت مداوم کامپوزیت دندان بیش از 3-7 سال طول عمر دارد و اگر به خوبی مراقبت نشود طول عمر آن به 2 سال کاهش می ‌یابد. برای افزایش دوام کامپوزیت دندان باید مراقب خوردن و گاز زدن به خصوص هنگام جویدن غذاهای سفت باشید. البته به همین اندازه ترمیم آن نیز راحت می باشد و چند دقیقه طول می ‌کشد.


• زرد شدن کامپوزیت دندان


کامپوزیت، نسبت به مواد سرامیکی رنگ ‌پذیری زیادی دارد. رزین استفاده شده در کامپوزیت نسبت به تغییر رنگ چندان مقاوم نیست. چرا که مواد آن نسبت به مینای دندان و پرسلن، بیشتر متخلخل است. بنابراین مواد رنگی را به راحتی جذب می کند. باید استفاده از مواد رنگی را محدود کرده و پس از هر وعده غذایی دندان ‌های خود را با دهان شویه مناسب یا آب نمک بشویید. البته نیازی به قطع مصرف مواد رنگی نیست، تنها با رعایت و شستشوی پس از مصرف این مشکل حل می ‌شود.


• استحکام کم کامپوزیت دندان


کامپوزیت نسبت به لمینت استحکام کمتری دارد. بنابراین زودتر آسیب می بیند و دچار ترک ‌خوردگی و شکستگی می ‌شود. در صورت عدم مراقبت صحیح از کامپوزیت و بی احتیاطی، بیش از دو سال دوام نخواهند آورد. همچنین عوارض کامپوزیت دندان نیز بیشتر خواهد شد.


• هزینه ‌های جانبی بیشتر


هنگام نصب کامپوزیت، در ابتدا هر چند هزینه کمی نسبت به لمینت می ‌پردازید، اما هزینه‌ های جانبی کامپوزیت نیز بیشتر می باشد. استحکام پایین را به عنوان یکی از معایب کامپوزیت دندان مورد توجه قرار دهید.


• عدم درمان بیماری ‌های دهان و دندان با کامپوزیت ونیر


کامپوزیت دندان روش درمانی محسوب نمی ‌شود و تنها فقط جنبه زیبایی ظاهری دارد. در صورت وجود پوسیدگی یا بیماری لثه، ابتدا باید آن را درمان کنید. کامپوزیت، فقط می ‌تواند ظاهر دندان ‌های ترک خورده، شکسته، کج، دارای فاصله یا تغییر رنگ داده را بپوشاند.


نحوه انجام کامپوزیت دندان

نحوه انجام کامپوزیت دندان


• انتخاب ونیر کامپوزیت و رنگ مناسب


پس از بررسی وضعیت دندان ‌ها، نوبت به انتخاب ونیر کامپوزیت متناسب با رنگ و سایه می باشد. برای انتخاب آنها، دندانپزشک هر کدام از راهنماها را در کنار دندان بیمار قرار می ‌دهد و سایه رنگ آنها و همچنین شفافیتشان را با دندان‌ های بیمار مطابقت می ‌دهد. این مرحله در انجام کامپوزیت دندان بسیار مهم می باشد. زیرا ظاهر کامپوزیت به انتخاب صحیح شما بستگی دارد.


• آماده ‌سازی دندان‌ ها قبل از نصب کامپوزیت دندان


قبل از نصب کامپوزیت باید دندان ‌ها آماده‌ سازی شوند تا بین کامپوزیت و مینای دندان پیوند مستحکمی برقرار شود. آماده ‌سازی شامل پاکسازی دندان ‌ها ازذرات غذا، جرم، پلاک و پاکسازی حفرات احتمالی دندان می باشد. در صورت لزوم تراش دندان برای کامپوزیت انجام می شود.


• اسید شویی سطح دندان پیش از نصب کامپوزیت


در این مرحله، یک کاندیشنر ژل مانند (حاوی۳۰ تا ۴۰ درصد اسید فسفریک) در سرنگ کوچکی ریخته شده و به مینای دندان پاشیده می ‌شود. پس از حدود ۱۵ ثانیه به طور کامل از روی دندان، شستشو داده می ‌شود. به این صورت سطح دندان‌ ها کاملاً آماده می ‌شود تا پیوند مناسبی با کامپوزیت رزین برقرار کند.


• استفاده از عامل پیوند دهنده کامپوزیت دندان


عامل پیوند دهنده، یک پلاستیک مایع می باشد که با استفاده از یک برس کوچک یا اپلیکاتور به سطح دندان‌ها مالیده می ‌شود. سپس تاباندن نور لیزر، باعث فعال شدن کاتالیست‌های موجود در عامل پیوند دهنده شده و بعد از حدود ۱۰ تا ۲۰ ثانیه کامپوزیت‌ها سفت می‌ شوند.


• فرم‌ دهی کامپوزیت


نحوه کامپوزیت دندان بدین گونه است که باید مواد ونیر کامپوزیت روی دندان فرم داده شود. فرم‌ دهی رزین کامپوزیت از مهم ‌ترین مراحل کامپوزیت دندان می باشد. به طور مستقیم به مهارت و تجربه دندانپزشک بستگی دارد. این مرحله شامل لایه ‌گذاری کامپوزیت، شکل‌دهی، ایجاد پیوند شیمیایی بین پیوند دهنده و لایه ‌های کامپوزیت روی یکدیگرمی باشد.


• سفت کردن کامپوزیت دندان


وقتی شکل کامپوزیت دندان کاملا تایید شد. تاباندن نور لیزر آن را سفت می‌ کند تا پیوند بین کامپوزیت دندان و عامل پیوند دهنده برقرار شود. معمولا هر دندان حدود ۱۰ تا ۴۰ ثانیه در معرض نور لیزر قرار می ‌گیرد. با پایان لایه‌ گذاری، حدود ۲ میلی‌ متر به ضخامت هر دندان اضافه می ‌شود. در صورتی که دندانپزشک از نتیجه کار راضی نباشد، می تواند لایه دیگری را به رزین کامپوزیت اضافه کند. تا شکل مطلوب دندان در نهایت، پس از سفت شدن کامپوزیت دندان، حاصل شود.


• پولیش کردن کامپوزیت دندان


پس از سفت شدن، نوبت پولیش کردن کامپوزیت دندان فرا می ‌رسد. پولیش کردن دندان به منظور زیباسازی کامپوزیت‌ها انجام می ‌شود و باعث ایجاد شفافیت سطح کامپوزیت و شباهت آن‌ به دندانه ای طبیعی بیمار می‌ شود. پولیش کردن با استفاده از دیسک‌ها یا نوارهای سمباده انجام می‌ شود. در این مرحله دندانپزشک نظر شما را در خصوص اصلاح طرح لبخند می ‌پرسد و شما با نگاه کردن در آینه می‌ توانید در صورت نیاز از او بخواهید که اصلاح جزئی در کامپوزیت دندان شما ایجاد کند. با پولیش کردن کامپوزیت دندان می ‌توان تا حدودی زوایای هر دندان را اصلاح کرد.


• ارزیابی نحوه گاز زدن


برای ارزیابی نحوه گاز زدن بیمار، کاغذ کربنی بین دندان های بیمار قرار می ‌گیرد و از او خواسته می ‌شود که به آرامی دندان ‌های خود را به دوطرف کاغذی کربنی فشار دهد. در صورتی که هر گونه مشکلی در گاز زدن بیمار وجود داشته باشد، با پولیش کردن و تراز کردن ترمیم دندان برطرف خواهد شد. این مرحله بسیار مهم می باشد و باعث می‌ شود دندان‌ های کامپوزیت شده، کارایی بالایی مانند دندانهای طبیعی، داشته باشند.


سخن آخر


کامپوزیت متحرک یا اسنپ آن اسمایل، همان لمینت متحرک دندان می باشد. به این دلیل که متریال یا جنس کامپوزیت برای ساخت اسنپ آن اسمایل متحرک مناسب نیست. لمینت است که مدل متحرک آن می تواند پاسخگوی نیاز های شما برای اصلاح طرح لبخند باشد. در این مقاله با کامپوزیت دندان آشنا شدیم. اگر شما هم می هواهید دندان های خود را کامپوزیت کنید، به دندانپزشک باتجربه و ماهر مراجعه کنید.