نوروفیدبک چیست و چه کاربردهایی دارد؟

نوروفیدبک چیست و چه کاربردهایی دارد؟ ، نوروفیدبک که به الکتروانسفالوگرافی یا نوار مغزی نیز معروف می باشد، نوعی آزمایش درمانی است که بازخورد یا فیدبک سریعی را از یک برنامه کامپیوتری ایجاد می کند و می تواند فعالیت امواج مغزی بیمار را ارزیابی نماید. بازخورد عصبی یا نوروفیدبک،

روش درمانی جدیدی می باشد که طی آن انسان یاد می ‌گیرد بدون مصرف دارو و تحمل عوارض آن به درمان بیماری ‌های خود بپردازد. اگر این روش درمانی را فرا گیرید هرگز فراموش نخواهید کرد. در ادامه به نوروفیدبک چیست و کاربردهای آن می پردازیم. با ما همراه باشید.


نوروفیدبک چیست؟


در اصل نوروفیدبک نوعی بیوفیدبک می باشد که با استفاده از ثبت امواج الکتریکی مغز (EEG) و دادن بازخورد عصبی به فرد، نوعی خود تنظیمی را ایجاد کرده و آن را به فرد آموزش می ‌دهد. این بازخورد یا فیدبک از طریق صدا یا تصویر به فرد منتقل می‌ شود. از این طریق فرد متوجه تغییرات در فعالیت‌ های مغزی خود خواهد شد. در این حالت کنترل بازی ‌های کامپیوتری تنها با استفاده از امواج مغز شخص صورت می ‌گیرد.
در روش درمانی نوروفیدبک، حسگرهایی که الکترود نامیده می ‌شوند بر روی پوست سر بیمار قرار می ‌گیرند و از این طریق فعالیت‌ های مغز را ثبت خواهند کرد. زمانی که مغز اطلاعاتی در مورد فعالیت ‌های خود داشته باشد توانایی زیادی برای تغییر کردن پیدا می ‌کند. با بالا و پایین رفتن امواج مغز سعی می‌ نماید، سطح فعالیت ‌های خود را تغییر دهد تا به فرم دلخواه خود برسد.

نوروفیدبک چیست؟


دستگاه نوروفیدبک چیست؟


دستگاه نوروفیدبک در رده پیشرفته ‌ترین دستگاه ‌های پزشکی نوین قرار دارد.
روش درمانی نوروفیدبک یکی از جدیدترین روش‌ های درمان بیماری ‌ها، افزایش قدرت ذهن، تمرکز و مهارت‌ها می باشد. این دستگاه همچنین در موارد دیگری مانند تحقیق و پژوهش، نقشه برداری مغز و … کاربرد دارد.


نوروفیدبک چه کاربردهایی دارد؟


نوروفیدبک قادر است امواج مغز را که در اثر افسردگی، اضطراب، وسواس، میگرن و … به هم ریخته را به حالت طبیعی در آورد. از جمله بیماری‌ هایی که با استفاده از نوروفیدبک، درمان می شوند عبارتند از:

نوروفیدبک چه کاربردهایی دارد؟


1- پیش فعالی یا کم توجهی (ADHD)


این اختلال باعث کاهش میزان یادگیری در کودکان می شود. برای درمان ADHD می توان از روش نوروفیدبک استفاده نمود. به وسیله نوروفیدبک 80 تا 85 درصد کودکان مبتلا به این بیماری بهبودی قابل توجهی می یابند.


2- اضطراب


بکارگیری نوروفیدبک به درمان اضطراب کمک می کند. نوع اضطراب، مزمن بودن و ویژگی های شخصیتی فرد بر اثر بخشی نوروفیدبک بر اضطراب تاثیر فراوان می گذارد.
در واقع درمان اضطراب از اولین مواردی بود که به این روش درمانی پاسخ داد. حدود 90 درصد از افراد مبتلا به اضطراب از طریق نوروفیدبک درمان شده ‌اند.


3- افسردگی


نوروفیدبک افسردگی مزمن را بهبود می دهد، اما افسردگی را کاملا درمان نمی کند.

نوروفیدبک چه کاربردهایی دارد؟


4- ناتوانی یادگیری


این گروه از اختلالات (اختلال در خواندن، نوشتن و محاسبات ریاضی) در سن دبستان دیده می شوند. فیدبک پس از یک دوره درمانی به طور کامل ناتوانی در یادگیری را رفع می ‌کند. همچنین استفاده از سایر روش های درمانی و آموزشی همراه با نوروفیدبک در درمان این اختلالات، موثر می باشد.


5- اختلال خواب


اولین تغییری که مراجعان به روش درمانی احساس خواهند کرد، تنظیم شدن خواب آنها است.


6- آسیب مغزی


نوروفیدبک می ‌تواند مشکلات ناشی از آسیب یا سکته‌ های مغزی مانند مانند سردرد، گیجی و حواس پرتی، سرگیجه، مشکلات تمرکز، اضطراب، افسردگی، تغییرات خلقی، اختلالات خواب، تحریک پذیری و مشکلات ادراک بینایی را درمان کند.


7- سوء مصرف مواد


با نوروفیدبک می توان وسوسه و ولع فرد را کاهش داد و در دراز مدت احتمال عود مصرف و بازگشت را پایین آورد.


8- دردهای مزمن و سردردهای میگرن


برای درمان دردهای مزمن و سردردهای میگرنی می توان از نوروفیدبک استفاده نمود. استفاده از این روش باعث کاهش وقوع و شدت حملات میگرن و از بین رفتن آنها می شود.
از دیگر بیماری ‌هایی که نوروفیدبک در درمان آنها موثر می باشد می ‌توان به تعریق دست‌ها، بیماری صرع، یبوست، چاقی، اوتیسم، آسم و …. اشاره کرد.
همچنین نوروفیدبک در کاهش اضطراب امتحان، افزایش قدرت در تصمیم گیری، اختلال دو قطبی، وسواس های فکری و عملی، درمان اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)، مشکلات معده و دستگاه گوارش سندرم روده تحریک پذیر کاربرد دارد.

نوروفیدبک چه کاربردهایی دارد؟


نوروفیدبک چگونه عمل می کند؟


نوروفیدبک یک درمان محسوب نمی شود، بلکه یک روش برای مدیریت یا تنظیم فعالیت مغز می باشد. بنابراین عملکرد آن در یک محیط سالم تر اجرا خواهد شد که از طریق جلسات تمرینی تکرار شده با استفاده از برنامه نوار مغزی یا نوروفیدبک در کامپیوتر ایجاد می شود. به سیستم عصبی مرکزی شما یاد می دهد، چگونه فرکانس های امواج مغزی را تشخیص داده و آنها را تنظیم کند.
نوروفیدبک اطلاعاتی را از مغز در مورد نواحی که عملکرد خوبی ندارند، ارزیابی می کند تا بتواند بعدا آنها را مستقیما تحت درمان قرار دهد. روش های نوروفیدبک و تجهیزات استفاده شده برای انواع مشکلات، متفاوت هستند.
جلسات درمان در قسمت های مجزا و در محیطی آرام تشکیل می ‌شود. درمانگر و مراجع در کنار هم، روی دو صندلی راحت و پشت میز می ‌نشینند. در جلوی هر کدام یک مانیتور قرار دارد که تصاویر مختلفی را نشان می ‌دهند. یک الکترود روی پوست سر و دو الکترود روی دو گوش و با کمک یک چسب مخصوص نصب می‌ شوند تا امواج مغزی را دریافت و به کامپیوتر منتقل کنند. در مانیتور مقابل درمانگر، امواج به‌ صورت خام و ستون ‌های رنگی دیده می ‌شوند. در حالیکه کودک در مانیتور خود امواج را به شکل یک بازی یا فیلم مشاهده می‌ کند.
با استفاده از نوروفیدبک فرد می تواند امواج مغزی خود را با سایر کارکردهای فیزیولوژیک مانند ضربان قلب، ریتم تنفس و … هماهنگ کند. بدین شکل کنترل بیشتری بر ذهن و بدن خود داشته و به نحو موثرتری تمرکز، اضطراب و … خود را کنترل می نماید.

نوروفیدبک چگونه عمل می کند؟


فواید نوروفیدبک چیست؟


از مهمترین مزیت ‌های این روش درمانی می ‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• در این روش از دارو استفاده نمی شود. همچنین از عوارض آنها خبری نیست.
• روشی کم تهاجمی، بدون درد و خونریزی می باشد.
• تحمل نوروفیدبک برای کودکان آسان‌ تر است.
• این درمان خیلی سریع باعث تغییر رفتار فرد خواهد شد.
• نوروفیدبک، اثرات درمانی پایداری برای مدت طولانی دارد.
• استفاده از آن باعث تنظیم کل فعالیت‌ های مغز می شود.
• روشی کاملا ایمن و بدون هیچ عارضه جانبی است.
• توانمندی‌ های شناختی را افزایش می ‌دهد.


روند یادگیری نوروفیدبک


1- یادگیری نیمه هشیار


این یادگیری در طی فرآیندی اتفاق می افتد که فرد تنها تصور می کند به روی مانیتور خیره است و عملکردی در مغز خود احساس نمی کند. اما مغز به طور غیر ارادی و خودکار به شناخت بیشتری از خود دست می یابد. به تدریج شروع به انجام تغیراتی در خود می کند.


2- یادگیری هشیار


این روش زمانی می باشد که ارتباطی هشیار بین تغییرات به وجود آمده در نشانه های هدف ایجاد می گردد. فرد دچار احساس درونی می شود و می تواند بیان کند چه زمان امواج آلفا درون او ایجاد شده اند.


3- رشد ویژگی انعطاف پذیری در مسیرهای عصبی مغز


در آخر هر چقدر که مغز برای رسیدن به حالت بهینه تلاش کند، مهارت بیشتری را کسب می کند. بنابراین با کمک نوروفیدبک یاد می گیریم که چگونه خود را تنظیم و نواقص های مغزی خود را درمان نماییم.


سن مناسب استفاده از نوروفیدبک


نوروفیدبک را می توان برای سنین 5 یا 6 سالگی به بالا استفاده نمود. کودکان مبتلا به بیش فعالی یا ADHD و اختلالات یادگیری می توانند در سنین دبستان از نوروفیدبک استفاده کنند. درمان با نوروفیدبک نیازمند یک تعهد و انگیزه قوی می باشد. پس این روش برای افرادی مناسب است که بتوانند با جدیت تمام حداقل هفته ای 2 بار به مدت 30 تا 40 جلسه برای درمان حاضر شوند.

سن مناسب استفاده از نوروفیدبک


هزینه نوروفیدبک


هزینه انجام هر جلسه نوروفیدبک به عوامل مختلفی بستگی دارد. بنابراین به هیچ وجه نمی توان حتی قبل از ملاقات بهترین روانشناس تهران و گفتگو او با بیمار، هزینه قطعی را مشخص نمود. زیرا ممکن است تعداد جلسات درمانی متفاوت باشند و همچنین به روش های درمانی مکمل نیز نیاز باشد.
تعیین هزینه نورفیدبک به میزان تبحر روان درمانگر، استفاده از تجهیزات الکتریکی برای تشخیص بازخورد های مغز، موقعیت مکانی محل مطب یا درمانگاه مورد نظر، تعداد جلسات نوروفیدبک، میزان همکاری بیمار با روانشناس و ... بستگی دارد.