پاره شدن کیست تخمدان

علائم و دلایل پاره شدن کیست تخمدان ، بسیار پیش آمده زنانی که به سنین باروری رسیده اند دچار کیست تخمدان می شوند. کیست تخمدان کیسه هایی هستند که در آن ها مایعی وجود داشته و درون یا روی سطح تخمدان بوجود آمده و رشد می کنند.

بسیاری مواقع کیست ها علامتی ندارند. در این موارد معمولاً کیست ها کوچک بوده و خود به خود به مرور زمان دفع می شوند. در برخی موارد که علامت نشان می دهند ممکن است عوارض حادی نیز به همراه داشته باشند. پارگی کیست تخمدان و در پی آن خونریزی یکی از این عوارض حاد است که باید سریعاً درمان یا حتی جراحی شود.


علل بوجود آمدن کیست تخمدان


متخصصان زیادی اختلال در تخمک گذاری را علت اصلی ایجاد این کیست ها می دانند. این اختلال مربوط به اختلال در تخمدان یا علت های دیگر می باشد. به طور کلی بیشتر این کیست ها با معاینات به موقع و مصرف دارو از بین می روند. اما ممکن است در صورت قطع مصرف دارو دوباره بوجود آیند.
گاهی ممکن است بخاطر هورمون های محرک تولید شیر در بدن افزایش یافته و در نتیجه باعث ایجاد کیست تخمدان شوند. البته در این مورد عوامل زیادی تاثیر دارند. اختلال های هورمونی مثل پر کاری یا کم کاری غده ی تیروئید نیز گاهی اثر گذار است.
یکی دیگر از علت های بروز کیست های تخمدان عدم تخمک گذاری می باشد. در تخمدان کیسه های بسیاری کوچکی به نام فولیکول هستند که تخمک در آن ها وجود دارد. به این کیسه های کوچک فولیکول گفته می شود و کارشان تولید تخمک است. روز 14 عادات ماهانه نوعی پارگی عادی و طبیعی در فولیکول ها بوجود می آید و در نتیجه ی آن تخمک آزاد می شود. در برخی افراد این روند خوب پیش نمی رود در نتیجه آب داخل آن جمع شده و به کیست تبدیل خواهد شد. دانستن این نکته نیز حائز اهمیت است که برای درمان هر نوع کیست تخمدان روش مخصوصی لازم است. کیست های کوچک و ساده اصولاً حاوی مایع بوده اما کیست های پیچیده برآمدگی هایی روی سطح داشته و ذرات جامد نیز دارند.

علل بوجود آمدن کیست تخمدان


احتمال پارگی کیست ها


کیست های لوئتال یا جسم زرد آن دسته از انواع کیست های تخمدان هستند که احتمال پارگی زیادی دارند. این نوع کیست ها دارای جدار نازک بوده و با درد یا حساسیت موقضی در سمت لگن همراه هستند. هنگام آزاد سازی تخمک از فولیکول هورمون سلول های گرانولوزای که توسط سطح خارجی فولیکول احاطه شده اند لوتئینه خواهند شد. در نتیجه باعث بوجود آمدن یک توده به اسم جسم زرد می شوند. بعد از این که تخمک آزاد شد اگر فولیکول تخمدانی پر از مایع یا خون شود با گذشت زمان با جذب مایع یا خون به کیست زرد تبدیل می شود. عموماً پاره شدن این کیست ها در قسمت راست بدن و بین روزهای 20 تا 26 دوره های قاعدگی پیش می آید. گاهی داروهایی که باعث تحریک تخمک گذاری می شوند احتمال تشکیل این نوع کیست را بیشتر می کنند.

احتمال پارگی کیست ها


انواع کیست تخمدان


کیست هایی که در تخمدان بوجود می آیند انواع مختلفی دارند. در اینجا شناخته شده ترین آن ها را بیان می کنیم.
- تراتوم یا درموئید: یکی از انواع کیست های تخمدان تراتوم نام دارد که از همان بدو تولد وجود دارد. این کیست حاوی بافت هایی مثل دندان، استخوان، پوست یا مو بوده و به نسبت انواع کیست های دیگر کمتر اتفاق می افتد.
- سیست آدنوم: نوع دیگر از کیست هایی که در سطح تخمدان بوجود می آیند سیست آدنوم هستند. این کیست ها از مایع یا مقداری از بافت خود تخمدان بوجود می آیند.
- کیست عملکردی: شایع ترین نوع کیست های تخمدان کیست های عملکردی هستند. این کیست ها معمولاً علائم ندارند و به شکل کیست های جسم زرد یا فولیکولار در تخمدان ایجاد می شوند.
- آندومتریوما: آندومتریوما کیست هایی هستند سرشار از خون که در بافت های بیرون رحم تولید شده و رشد می کنند.

انواع کیست تخمدان


علل پاره شدن کیست


اصولاً پاره شدن کیست تخمدان علت های مختلفی دارد. مهم ترین مسائلی که باعث این اتفاق می شود به این شرح است:
*روابط جنسی: یکی از رایج ترین مسائلی که باعث ترکیدن کیست تخمدان می شود رابطه ی جنسی است؛
*بارداری: بارداری باعث افزایش سایز بعضی از کیست ها می شود. در صورتی که پارگی کیست تخمدان در بارداری بدون دلیل پیش آید می تواند بسیار خطرناک باشد.
*مشکل در انعقاد خون: عموماً افرادی که با مشکل کمبود فاکتورهای انعقاد خون مواجه هستند با احتمال بیشتری برای خونریزی و عوارض کیست تخمدان مواجه خواهند بود.
*تغییرات هورمونی و قاعدگی: از مهمترین دلایل پارگی کیست تخمدان تغییر در سطح هورمون ها و سیکل قاعدگی می باشد.
*یبوست: از آنجایی که حرکات روده روی کیست ها فشار زیادی وارد می کند می تواند باعث پارگی کیست تخمدان شود.
*فشار به بدن: بلند کردن اجسام سنگین و ایجاد فشار به بدن نیز از دلایل مهم پاره شدن کیست تخمدان است.


علائم پارگی کیست تخمدان


عموماً زمانی که کیست تخمدان دچار پارگی می شود فرد ناگهان در لگن خود احساس درد شدیدی می کند. گاه اتفاق می افتد که افراد در زمان ورزش یا رابطه ی جنسی دچار درد شدید می شوند. در صورتی که این درد در نیمه ی دوره ی قاعدگی پیش آید احتمالا مربوط به کیست تخمدان می باشد. پارگی کیست های تخمدان علائمی را به همراه دارند از جمله:
- حس سنگینی در قسمت لگن
- تب و احساس ضعف در بدن
- حالت تهوع و استفراغ
- سرگیجه
- کم خونی
- دردهای شدید در هنگام نشستن
- دردهای شدید در شانه
- خونریزی از واژن

درمان پارگی کیست تخمدان


همانطور که می دانیم پی بردن به مشکل هرچه سریعتر باشد تشخیص و در نتیجه درمان نیز به موقع انجام خواهد شد. بسیاری از انواع کیست های تخمدان ساده و بی علامت هستند. در این صورت درمان خاصی مد نظر نیست و پزشک پس از بررسی و معاینه، داروهای مسکن تجویز می کند. اما در صورتی که کیست ساده نبوده و پیچیده باشد نیاز به بررسی دقیق تری است. در این صورت بیمار در بیمارستان بستری خواهد شد تا اقدامات لازم توسط متخصص انجام شود. پزشک زنان براساس بررسی وضعیت و نوع کیستی که مشاهده کرده راه های درمانی متفاوتی توصیه می کند. اصولاً در صورت پایدار بودن شرایط تنها کافی است که بیمار مدتی تحت نظر پزشک باشد. در اکثر موارد دو ماه بعد از سپری کردن دوره های درمانی یک سونوگرافی فالوآپ برای بررسی وضعیت خونریزی از بیمار گرفته می شود.
گاهی ممکن است نیاز به لاپاراسکوپی باشد. البته این کار در مواردی که علائم پارگی بیش از دو روز باقی مانده، تورشن تخمدان نیز مطرح است و یا بیمار از نظر همودینامیک مشکل دارد، استفاده می شود. به طور کلی باید اشاره کنیم که راه قطعی برای پیشگری از پارگی کیست تخمدان وجود ندارد. اما در مواردی پیش می آید که پزشکان در معاینات خود با کیست تخمدان مواجه می شوند که می توان در این مواقع جلوی پارگی را گرفت.

درمان پارگی کیست تخمدان


سخن پایانی


همان طور که اشاره کردیم کیست تخمدان از موارد رایجی است که زنان در سنین باروری ممکن است با آن مواجه شوند. در صورتی که آگاهی از علائم و شرایط این کیست ها داشته باشیم و بتوانیم به موقع به پزشک مراجعه کنیم مشکلی ایجاد نمی شود. این کیست ها نیز مانند سایر مشکلات و اختلالات درمان های مختلفی دارند. پزشکان و متخصصان شرایط بیمار را کامل بررسی می کنند تا بتوانند راه مناسبی برای درمان این مشکل پیدا کنند.